Nếu hóa chất hoặc sản phẩm chứa hóa chất của doanh nghiệp (đèn huỳnh quang, NaOH công nghiệp, PAC, amoniac công nghiệp, sơn — xem Bài 1) rơi vào Danh mục kèm theo Thông tư 33/2026/TT-BCT, nghĩa vụ pháp lý phát sinh không phải là xin giấy phép, mà là công bố hợp quy theo quy chuẩn kỹ thuật quốc gia (QCVN) tương ứng.
1. Nghĩa vụ chung: chứng minh sản phẩm phù hợp QCVN tương ứng
Theo Điều 3 Thông tư 33/2026, quản lý chất lượng hàng hóa thuộc Danh mục được thực hiện theo quy định về quản lý chất lượng sản phẩm, hàng hóa thuộc trách nhiệm Bộ Công Thương và quy chuẩn kỹ thuật quốc gia tương ứng — mỗi hóa chất gắn với một QCVN cụ thể (ví dụ NaOH công nghiệp → QCVN 03A:2020/BCT).
2. Ba cách để công bố phù hợp quy chuẩn (chọn 1 trong 3)
Phụ lục Thông tư quy định doanh nghiệp có thể dựa trên một trong ba loại kết quả sau để công bố hợp quy:
- Kết quả chứng nhận hợp quy của tổ chức chứng nhận đã được công nhận theo quy định pháp luật; hoặc
- Kết quả tự đánh giá của chính doanh nghiệp, dựa trên kết quả thử nghiệm của tổ chức thử nghiệm được công nhận hoặc chỉ định; hoặc
- Kết quả chứng nhận của tổ chức đánh giá sự phù hợp đã được Bộ Công Thương hoặc UBND cấp tỉnh ra Quyết định chỉ định (theo khoản 2, khoản 7 Điều 98 Nghị định 37/2026/NĐ-CP).
Điểm đáng chú ý: doanh nghiệp không bắt buộc phải thuê bên thứ ba chứng nhận trong mọi trường hợp — được phép tự đánh giá nếu có kết quả thử nghiệm hợp lệ, giúp giảm chi phí và thời gian so với cơ chế chứng nhận bắt buộc toàn phần.
3. Phương thức đánh giá sự phù hợp áp dụng cho từng loại hóa chất
Theo Thông tư 14/2026/TT-BKHCN, mỗi hóa chất trong Danh mục được gắn với phương thức đánh giá cụ thể:
| Hóa chất | Phương thức đánh giá sự phù hợp |
| Đèn huỳnh quang | Phương thức 1; Phương thức 5 |
| NaOH công nghiệp, PAC, amoniac công nghiệp, sơn | Phương thức 5; Phương thức 7 |
Phương thức càng cao (7 so với 1) thường đòi hỏi giám sát định kỳ chặt chẽ hơn — doanh nghiệp cần tra đúng phương thức áp dụng cho từng mã HS cụ thể của sản phẩm mình, tránh áp dụng nhầm phương thức của nhóm khác.
4. Các bước thực hiện trên thực tế
- Xác định hóa chất/sản phẩm của mình có mã HS trùng khớp với mã trong Phụ lục Thông tư 33/2026 hay không.
- Xác định QCVN tương ứng và đọc kỹ các chỉ tiêu kỹ thuật, phương pháp thử trong QCVN đó.
- Lựa chọn phương thức công bố hợp quy (chứng nhận bên thứ ba / tự đánh giá / chứng nhận từ tổ chức được chỉ định) phù hợp với phương thức đánh giá sự phù hợp được quy định.
- Thực hiện thử nghiệm tại tổ chức thử nghiệm được công nhận/chỉ định (nếu chọn hình thức tự đánh giá) hoặc liên hệ tổ chức chứng nhận hợp quy.
- Nộp hồ sơ công bố hợp quy theo quy định về quản lý chất lượng sản phẩm, hàng hóa thuộc Bộ Công Thương.
- Gắn dấu hợp quy (CR) lên sản phẩm/bao bì sau khi hoàn tất công bố, trước khi đưa ra lưu thông.
5. Sản phẩm không thuộc Danh mục thì sao?
Với hóa chất không nằm trong Phụ lục Thông tư 33/2026, việc quản lý chất lượng thực hiện theo pháp luật chuyên ngành khác (khoản 2 Điều 3) — ví dụ hóa chất thuộc phạm vi Luật Hóa chất thì áp dụng Nghị định 24/2026/NĐ-CP và 26/2026/NĐ-CP như đã trình bày ở các bài trước, chứ không cần công bố hợp quy theo cơ chế của Thông tư này.
6. Trường hợp QCVN có quy định khác
Nếu một QCVN ban hành trước ngày Thông tư 33/2026 có hiệu lực quy định biện pháp quản lý chất lượng khác với Thông tư này, thì áp dụng theo Thông tư 33/2026 (khoản 3 Điều 3) — Thông tư có vai trò "phủ" lên các QCVN cũ về mặt biện pháp quản lý, dù nội dung kỹ thuật (chỉ tiêu, ngưỡng) vẫn theo QCVN. Nếu QCVN được dẫn chiếu sau đó được sửa đổi/thay thế, áp dụng theo văn bản QCVN mới nhất.
Bài viết mang tính tổng hợp/ tham khảo
